Италия язучысы Кальвиноның "Күренмәс шәһәр" әсәрендә мондый җөмлә бар: "Шәһәр төш кебек, һәм күз алдына да китерә алырлык һәрнәрсә хыяллана ала..."
Кешелекнең бөек мәдәни иҗаты буларак, шәһәрләр кешелекнең яхшырак тормышка омтылышын чагылдыра. Меңләгән еллар дәвамында, Платоннан алып Мурга кадәр, кешелек һәрвакыт Утопия төзергә өметләнгән. Шуңа күрә, билгеле бер мәгънәдә, яңа акыллы шәһәр төзү кешелекнең яхшырак тормыш турындагы фантазиясенә иң якын.
Соңгы елларда, Кытайның яңа инфраструктура дулкыны һәм Әйберләр интернеты кебек яңа буын мәгълүмати технологияләре тиз үсеш алганлыктан, акыллы шәһәрләр төзелеше һәм үсеше тулы көченә бара. Тоя, уйлый, үсә һәм температурага ия була алган хыял шәһәре әкренләп чынбарлыкка әйләнә бара..
Әйберләр интернеты өлкәсендәге икенче иң зур проект:Акыллы шәһәр
"Акыллы шәһәр" һәм "акыллы шәһәр" проекты иң актив гамәлгә ашыруларның берсе булды. Ул, нигездә, максатчан һәм интеграцияләнгән "Әйберләр интернеты", мәгълүматлар һәм тоташу, шулай ук чишелешләр һәм башка технологияләрнең берләшмәсе аша тормышка ашырыла.
Вакытлыча акыллы шәһәр проектларыннан чын акыллы шәһәрләрнең беренче партиясенә күчү белән, акыллы шәһәр проектлары кискен артачак. Чынлыкта, бу үсеш берничә ел элек башланды һәм 2016 елда тизләнде. Алар арасында акыллы шәһәр проектының Әйберләр интернетының гамәлдәге әйдәп баручы өлкәләренең берсе булуын ачыклау кыен түгел.
Германиянең "Әйберләр интернеты" анализ компаниясе IoT Analytics тарафыннан бастырылган отчет буенча, "Әйберләр интернеты" проектларының глобаль өлеше ягыннан, "акыллы шәһәр" проекты - Интернет индустриясеннән соң "Әйберләр интернеты" проектының икенче зурлыгы. "Акыллы шәһәр" проектында иң популяр кушымта - "акыллы транспорт", аннан соң "акыллы коммуналь хезмәтләр".
"Чын" акыллы шәһәргә әйләнү өчен, шәһәргә төрле проектларны тоташтыру һәм акыллы шәһәр китергән барлык файдаларны гамәлгә ашыру өчен күпчелек мәгълүматларны һәм платформаларны берләштерү өчен комплекслы якын килү кирәк. Шул исәптән,ачык технологияһәмачык мәгълүмат платформасыкиләсе этапның ачкычы булачак.
IDC сүзләренчә, 2018 елда ачык мәгълүмат платформасы "Әйберләр интернеты" платформасының киләсе чигенә әйләнәчәк. Кайбер киртәләр булса да һәм "акыллы шәһәрләр" турында аерым сүз булмаса да, бу ачык мәгълүмат платформасын үстерү, һичшиксез, "акыллы шәһәрләр" өлкәсендә күренекле урын алып торачак.
IDC FutureScape: 2017 елда дөньякүләм әйберләр интернеты фаразы”нда IDC бу ачык мәгълүматларның эволюциясен искә алды. Компания 2019 елга җирле һәм төбәк хөкүмәтләренең 40% кадәр өлеше әйберләр интернетын урам яктырткычлары, юллар һәм светофорлар кебек инфраструктураны пассивларга түгел, ә активларга әйләндерү өчен кулланачак дип белдерде.
Акыллы шәһәрләрнең кулланылыш сценарийлары нинди?Бәлки, без шунда ук "акыллы мохит" проекты һәм "акыллы су басу турында кисәтү" проектлары турында уйламасбыз, ләкин аларның "акыллы шәһәр" проектында бик мөһим булуы бәхәссез. Мәсәлән, шәһәр мохите пычрануы проблема тудырганда, бу "акыллы шәһәр" проектларын төзүнең төп сәбәпләренең берсе, чөнки алар гражданнарга турыдан-туры һәм файдалы файда китерә ала.
Әлбәттә, популяррак булган акыллы шәһәр очракларына акыллы парковка, акыллы юл хәрәкәте белән идарә итү, акыллы урам утлары һәм акыллы чүп-чар белән идарә итү керә. Шуңа да карамастан, бу очраклар еш кына нәтиҗәлелекне арттыру, шәһәр проблемаларын хәл итү, чыгымнарны киметү, шәһәр тормышын яхшырту һәм төрле сәбәпләр аркасында гражданнарны беренче урынга кую кебек катнаш факторларны берләштерә.
Түбәндә акыллы шәһәрләрнең кайбер куллану сценарийлары яки өлкәләре китерелгән:
Дәүләт хезмәтләре, мәсәлән, гражданнарга хезмәт күрсәтү, туризм хезмәтләре, җәмәгать транспорты, шәхесне билгеләү һәм идарә итү, һәм мәгълүмат хезмәтләре.
Җәмәгать куркынычсызлыгы, мәсәлән, акыллы яктырту, әйләнә-тирә мохитне күзәтү, активларны күзәтү, полиция, видеокүзәтү һәм гадәттән тыш хәлләргә җавап бирү.
тотрыклылык, шул исәптән әйләнә-тирә мохитне күзәтү, калдыкларны акыллы идарә итү һәм аларны утильләштерү, акыллы энергия, акыллы үлчәү, акыллы су һ.б.
Инфраструктура, шул исәптән акыллы инфраструктура, биналар һәм һәйкәлләрнең структура торышын күзәтү, акыллы биналар, акыллы сугару һ.б.
Транспорт: акыллы юл, челтәрле транспорт чараларын уртаклашу, акыллы парковка, акыллы юл хәрәкәте белән идарә итү, тавыш һәм пычрану мониторингы һ.б.
Кырлардаакыллы медицина, акыллы мәгариф, акыллы идарә итү, акыллы планлаштыру, акыллы/ачык мәгълүматлар, акыллы шәһәр функцияләре һәм хезмәтләре бер-берсе белән тыгызрак интеграцияләнгән, бу шулай ук акыллы шәһәрнең төп мөмкинлек бирүче факторы булып тора.
Бу "технология"гә нигезләнгән акыллы шәһәр генә түгел
Чын акыллы шәһәргә таба бара башлагач, элемтә, мәгълүмат алмашу, Әйберләр интернеты платформасы һәм башка аспектлар буенча сайлау мөмкинлекләре үсеш алуын дәвам итәчәк.
Аеруча күп куллану очракларында, мәсәлән, акыллы калдыклар белән эш итү яки акыллы парковка кебек, бүгенге көндә акыллы шәһәрләрдә кулланыла торган "Әйберләр интернеты" технологияләре җыелмасы чагыштырмача гади һәм арзан. Шәһәр мохите гадәттә мобиль компонентлар өчен яхшы сымсыз элемтәгә ия. Дөньяның күп шәһәрләрендә болытлар, акыллы шәһәр проектлары өчен эшләнгән кайбер нокта чишелешләре һәм продуктлар, шулай ук аз энергияле киң челтәр тоташулары (LPWAN) бар. Болар күп кушымталарны канәгатьләндерү өчен җитәрлек.
Мөһим техник аспект булса да, акыллы шәһәрләрнең әһәмияте моңардан күпкә артыграк. Кешеләр хәтта "зирәклек" төшенчәсенең мәгънәсе турында да фикер алыша алалар. Әлбәттә, акыллы шәһәрләрнең гаҗәеп катлаулы һәм тулы чынбарлыгында сүз гражданнарның ихтыяҗларын канәгатьләндерү һәм кешеләрнең, җәмгыятьнең һәм шәһәр җәмгыятьләренең проблемаларын хәл итү турында бара.
Башкача әйткәндә,"Акыллы шәһәр" проектының уңышлы шәһәре - технологияләрне күрсәтү түгел, ә архитектура мохите һәм кеше ихтыяҗларына (шул исәптән рухи ихтыяҗларга) гомуми караш нигезендә максатны тормышка ашыру.Әлбәттә, гамәлдә һәр ил һәм мәдәният төрле. Төп ихтыяҗлар шактый уртак булса да, ул шулай ук күбрәк операцион һәм бизнес максатларын үз эченә ала.
Бүгенге көндә, интеллект дип аталган нәрсә генә булмасын, ул акыллы бинамы, акыллы челтәрме яки акыллы шәһәрме, аның үзәге - төрле технологияләр ярдәмендә гамәлгә ашырыла торган һәм карар кабул итү нигезе буларак интеллектка әйләндерелә торган элемтә һәм мәгълүматлар. Әлбәттә, бу элемтәнең бары тик Әйберләр Интернеты гына булуын һәм бәйләнешле җәмгыятьнең гражданнар кебек үк мөһим булуын аңлатмый.
Халыкның картаюы һәм климат проблемалары кебек күпсанлы глобаль кыенлыкларны, шулай ук пандемиядән алынган "сабакларны" исәпкә алганда, шәһәрләрне яңадан карау максатының элеккегә караганда мөһимрәк булуы ачык, бигрәк тә социаль үлчәм һәм тормыш сыйфаты һәрвакыт бик мөһим.
Accenture гражданнар өчен дәүләт хезмәтләре күзлегеннән тикшеренү үткәрде, анда Әйберләр интернеты кебек яңа технологияләрне куллану өйрәнелде һәм гражданнарның канәгатьлеген арттыру чыннан да беренче урында торуын ачыклады. Тикшеренүнең мәгълүмати таблицасы күрсәткәнчә, хезмәткәрләрнең канәгатьлеген арттыру да бик югары (80%), һәм күпчелек очракта яңартылган Интернет технологияләрен куллану сизелерлек нәтиҗәләр бирде.
Бастырылган вакыты: 2023 елның 17 феврале
